Esse

De Esse Cooker is een gietijzeren fornuis dat al sinds 1854 gemaakt wordt in de Ouzledale ijzergieterijen, aan de rand van de Yorkshire Dales in Noord-Engeland. De Esse is, net als de Aga en de Rayburn, een gietijzeren fornuis dat heel eenvoudig te bedienen is. Met de Esse regel je zelf de temperatuur van het fornuis en daarmee ook de keukentemperatuur. Je zet de Esse hoger zodra je wilt gaan koken of je laat de temperatuur van het fornuis door de tijdklok regelen, zodat het fornuis rond etenstijd automatisch op de temperatuur voor het koken wordt gebracht. Er zijn Esse-cookers waarop je alleen kunt koken, maar er bestaan ook houtgestookte Esses die de warmwatervoorziening en/of de centrale verwarming regelen.

De Esse is er op gas, elektriciteit en hout. De elektrische uitvoering is vergelijkbaar met een conventioneel fornuis, maar op een een gas- of houtgestookte Esse kook je op een soortgelijke manier als op de Aga.

De Esse-cooker heeft een grote kookplaat die twee cirkels bevat met daartussen een verbindingsstuk (de ‘dogbone hotplate’: de kookplaat in de vorm van een hondenbot). Net als bij de Aga is de linkercirkel heet en is de rechtercirkel gematigder in temperatuur. De meeste Esse-cookers hebben twee ovens: een grote hoofdoven die ingesteld kan worden op de gewenste temperatuur en daaronder een kleinere oven. De temperatuur in de kleine oven is iets meer dan de helft van de temperatuur in de bovenste oven.

Koken op een Esse verloopt grotendeels hetzelfde als op de Aga, en daardoor kun je de recepten, kookvideo’s en tips op deze website ook allemaal voor de Esse gebruiken. Er zijn veel overeenkomsten, maar ook enkele verschillen:

  • De Aga heeft bovenop twee kookplaten: een hete plaat en een sudderplaat. Bij de Esse bestaat de kookplaat ook uit twee cirkels, maar tussen de cirkels is een verbindingsstuk, waardoor je gemakkelijker met de pannen kunt schuiven. Hoe hoger de stand van de Esse, hoe heter de kookplaat. Bij beide fornuizen is het mogelijk om rechtstreeks op de gietijzeren kookplaat te bakken; bij de Aga gebeurt dat op de sudderplaat en bij de Esse kan dit op de rechtercirkel als het fornuis goed op temeperatuur is.
  • De Aga heeft twee, drie of vier ovens die een constante temperatuur hebben. Bij een Aga zet je een gerecht op een bepaalde hoogte in een van de ovens. Bij de Esse stel je zelf de gewenste oventemperatuur in. Bij beide fornuizen is het boven in een oven warmer dan onder in de oven. Kookluchtjes komen niet in de keuken, maar gaan rechtstreeks naar buiten. Bij de Esse-CAT cooker (met katalisator) gaan de kookluchtjes niet naar buiten, maar worden gezuiverd terug in de keuken geblazen.
  • De braadoven van de Aga is vergelijkbaar met bovenste oven van de Esse (als deze op stand 5 à 6 staat). Grillen gebeurt boven in de braadoven van de Aga of boven in de bovenste oven van de Esse (behalve bij de elektrische modellen, want die hebben een aparte grillfunctie). Bij beide fornuizen wordt de vloer van de hete oven gebruikt als een grote bakplaat, bijvoorbeeld om een pan met vlees op te zetten, of om rechtstreeks taarten en pizza’s op te bakken. Zowel bij de Aga als bij de Esse kun je elke vierkante centimeter van de oven benutten (omdat de lucht niet hoeft te circuleren). Juist omdát de lucht stil staat, vindt er geen smaakoverdracht tussen de verschillende gerechten plaats. Je kunt dus tegelijkertijd in één oven een visschotel en een appeltaart bakken. Wordt een gerecht te bruin, dan schuif je de koude plaat erboven, zodat de hitte aan de bovenkant van het gerecht tijdelijk geblokkeerd wordt.
  • De bakoven van de Aga is vergelijkbaar met de bovenste oven van de Esse op stand 4 à 5. Bak je hier een cake of een soufflé, dan mag je gerust de ovendeur openen om even te kijken; de warmte blijft in de oven, dus de cake of soufflé zal niet inzakken.
  • De kookoven van de Aga is vergelijkbaar met de onderste oven van de Esse op stand 4 à 5. De oven moet dan ongeveer 100 °C zijn.
  • De warmhoudoven van de Aga is vergelijkbaar met de onderste oven van de Esse, maar dan wel op een lage stand, bijvoorbeeld stand 3.
  • Het grote pluspunt van de gietijzeren ovens en kookplaten van de Aga en Esse: gemorste restjes verkolen. Deze kunnen eenvoudigweg van de plaat of uit de oven geveegd worden.

Wil je het Aga basiskookboek gebruiken voor de Esse, klik dan hier om een inlegvel te printen waarop de kooktechnische aanwijzingen voor de Esse staan.

 

Winkel

Winkel

Basisboek

Blog van de maand

Blog van de maand

Video van de maand

Winkel

Nieuwsbrief